Skip to content

Environmental Health

Home » Environmental Health

Wildfire Smoke

As wildfires are becoming more frequent and larger in the United States and Canada, NRC-RIM along with our partners at International Rescue Committee developed a collection of resources to equip service providers to talk with Afghan newcomers about staying healthy from wildfire smoke.

Fact Sheet

Fact Sheet

Download:

Customize in Canva:

Customize in Google Slides:

Social Media

Social Media

Brainstorm

Conversation guide

Why is the air so smoky?

Wildfires are becoming larger and more frequent in the United States and Canada. Smoke from wildfires can travel long distances, so even people who do not live near fires can breathe it in and get health problems.

Is it safe to be around wildfire smoke?

Wildfire smoke is dangerous for your health. It can cause problems with your heart and lungs, and if you already have health problems, wildfire smoke can make them worse.

What health problems can wildfire smoke cause?

If you breathe in wildfire smoke, you might experience irritated eyes and nose, scratchy throat, coughing, difficulty breathing, headaches, increased tiredness, chest pain, wheezing or a fast heartbeat. If you have asthma, wildfire smoke can cause you to have an asthma attack.

Who is at a greater risk of health problems from wildfire smoke?

Breathing wildfire smoke can make anyone sick, but some people are at greater risk for health problems than others.

  • Children are more likely to experience health problems because of their small size and developing lungs. They may also be around wildfire smoke more than adults because they may spend more time outside.
  • Pregnant women are at risk for having their baby too early if they are exposed to wildfire smoke.
  • Older adults have more severe problems from wildfire smoke because it makes other health problems they may have worse.
  • People of all ages with heart or lung diseases, including asthma and respiratory infections, are more likely to be affected by wildfire smoke than others.
  • People of all ages who live in places that already have a lot of pollution (unhealthy air), like busy highways, may feel more effects from wildfire smoke.
How can I protect myself and my family from wildfire smoke?

There are ways to protect yourself and your family from wildfire smoke. When wildfire smoke is in the air, spend time indoors as much as possible.

Keep the air indoors as clean by keeping windows closed. If you have air conditioning, you can use it to refresh the indoor air while keeping smoky outdoor air out. If you do not have air conditioning, spend time in a library or community center that does. You can also filter your indoor air with a portable air filter or a homemade air filter with a box fan.

Avoid activities that make the indoor air more unhealthy. This includes smoking, using candles, vacuuming, using a gas stove, or frying or broiling food. Using electric pressure cookers to prepare meals is a safe way to cook food. Using a mop or wet cloth instead of a vacuum is a safe way to clean when the air is unhealthy.

What if I have to be outdoors when it is smoke?

If you have to be outdoors, try not to do exercise or other activities where you breathe deeply. You can also consider wearing a mask. Some masks can protect you from wildfire smoke, but they have to be high-quality and fit tightly over your nose and mouth.

How do I know if the air is safe?

U.S. officials measure and report on how clean air is in your community. They call this measurement the Air Quality Index or AQI. Listen to the news or weather reports, or ask your case manager about AQI. Some phone apps also measure AQI.

If the AQI is:

  • Less than 50: it is safe to be outside without restrictions
  • Between 51 and 100: some people who are very sensitive may have trouble breathing the air.
  • Between 101 and 150: the air is unhealthy for people who are at greater risk for health problems.
  • 151 or more: the air is unhealthy for everyone.

Text Messages

English
  1. Wildfire smoke is dangerous for your health. It can cause problems with your heart and lungs, and if you already have health problems, wildfire smoke can make them worse.
  2. If you breathe in wildfire smoke, you might experience irritated eyes and nose, scratchy throat, coughing, difficulty breathing, headaches, increased tiredness, chest pain, wheezing or a fast heartbeat.
  3. If you have asthma, wildfire smoke can cause you to have an asthma attack.
  4. Children are more likely to experience health problems because of their small size and developing lungs. 
  5. Pregnant women are at risk for having their baby too early if they are exposed to wildfire smoke.
  6. Older adults have more severe problems from wildfire smoke because it makes other health problems they may have worse.
  7. People of all ages with heart or lung diseases, including asthma and respiratory infections, are more likely to be affected by wildfire smoke than others.
  8. When wildfire smoke is in the air, spend time indoors as much as possible.
  9. If you have to be outdoors when wildfire smoke is in the air, try not to do exercise or other activities where you breathe deeply.
  10. Some masks can protect you from wildfire smoke, but they have to be high-quality and fit tightly over your nose and mouth.
  11. When wildfire smoke is in the air, keep the air indoors as clean by keeping windows closed or using a portable air filter.
  12. If you have air conditioning, you can use it to refresh the indoor air while keeping smoky outdoor air out.
  13. When wildfire smoke is in the air, avoid activities that make the indoor air more unhealthy. This includes smoking, using candles, vacuuming, using a gas stove, or frying or broiling food.
  14. If you breathe in wildfire smoke pay attention to any changes in your breathing or health. Call your doctor or a medical clinic if you’re having trouble breathing or if your symptoms worsen.
  15. U.S. officials measure and report on how clean air is in your community. They call this measurement the Air Quality Index or AQI. If the AQI is less than 50, it is safe to be outside.
  16. Smoke from wildfires can travel long distances, so even people who do not live near fires can breathe it in and get health problems.
Dari
  1. دود آتش سوزی برای صحت شما خطرناک است. می تواند در قلب و شش های شما مشکلات ایجاد کند و اگر قبلاً مشکلات صحی دارید، دود آتش سوزی می تواند آنها را بدتر کند.
  2. اگر دود آتش سوزی را تنفس می کنید، ممکن است چشم ها و بینی تحریک شده، گلو خراشیده، سرفه، مشکل در تنفس، سردرد، افزایش خستگی، درد قفسه سینه، خس خس سینه یا ضربان قلب سریع را تجربه کنید.
  3. اگر نفس کوتاهی دارید، دود آتش سوزی می تواند باعث حمله آسم شود.
  4. اطفال به دلیل اندازه کوچک و رشد کمتر شش ها بیشتر احتمال دارد مشکلات صحی را تجربه کنند.
  5. زنان باردار در صورت قرار گرفتن در معرض دود آتش سوزی در معرض خطر زایمان قبل از وقت هستند.
  6. افراد مسن مشکلات شدیدتری ناشی از دود آتش سوزی دارند، زیرا سایر مشکلات صحی را که ممکن است داشته باشند بدتر می کند.
  7. افراد در تمام سنین مبتلا به بیماری های قلبی یا شش، از جمله نفس کوتاهی و عفونت های تنفسی، بیشتر از دیگران تحت تأثیر دود آتش سوزی قرار می گیرند.
  8. هنگامی که دود آتش سوزی در هوا پخش می شود، تا حد امکان در داخل خانه بگذرانید.
  9. اگر زمانی که دود آتش سوزی در هوا پخش می شود مجبورید در فضای باز باشید، تلاش کنید ورزش یا فعالیت های دیگری را که در آن نفس عمیق می کشید انجام ندهید.
  10. برخی از ماسک‌ها می‌توانند از شما در برابر دود آتش ‌سوزی محافظت کنند، اما باید باکیفیت باشند و روی بینی و دهان شما محکم باشند.
  11. هنگامی که دود آتش سوزی در هوا است، با بسته نگه داشتن پنجره ها یا استفاده از فیلتر هوای قابل حمل، هوای داخل خانه را تمیز نگه دارید.
  12. اگر ایرکندیشن دارید، می‌توانید از آن برای تازه کردن هوای داخل خانه استفاده کنید و در عین حال هوای دود را از بیرون خارج کنید.
  13. هنگامی که دود آتش سوزی در هوا است، از فعالیت هایی که هوای داخل خانه را ناسالم تر می کند خودداری کنید. این شامل سگرت کشیدن، استفاده از شمع، جاروبرقی، استفاده از اجاق گاز، یا سرخ کردن یا کباب کردن غذا است.
  14. اگر در دود آتش سوزی استنشاق می کنید به هر گونه تغییر در تنفس یا صحت خود توجه کنید. اگر مشکل تنفسی دارید یا اگر علایم شما بدتر شد، با داکتر یا کلینیک صحی تماس بگیرید.
  15. مقامات ایالات متحده میزان تمیزی هوا در جامعه شما را اندازه گیری و گزارش می دهند. آنها این اندازه گیری را شاخص کیفیت هوا یا AQI می نامند. اگر AQI کمتر از 50 باشد، بیرون بودن مصئون است.
  16. دود ناشی از آتش ‌سوزی‌های جنگلی می‌تواند مسافت‌های طولانی را طی کند، بنابراین حتی افرادی که در نزدیکی آتش ‌سوزی زندگی نمی‌کنند، می‌توانند آن را تنفس کرده و دچار مشکلات صحی شوند.
Pashto
  1. په ځنګل کې د اورلګېدنې له امله رامنځته شوی دود ستاسو د روغتیا لپاره خطرناک دی. کولای شي ستاسو په زړه او سږو کې د ستونزو رامنځته کېدو سبب شي او که چېرې تاسو له وړاندې روغتیایي ستونزې لرئ، د اورلګېدنې له امله رامنځته شوی دود کولای شي هغه نورې هم خطرناکې کړي.
  2. که چېرې تاسو په ځنګل کې د رامنځته شوې اورلګېدنې دود تنفس کړئ، کیدای شي تاسو خوړینې شوې سترګې او پوزه، د ستونې خارښت، ټوخی، په سختۍ سره ساه اخیستل، سردردي، زیاتیدونکې ستړیا، د سینې درد، د سینې غژ غژ یا د زړه چټک ضربان تجربه کړئ.
  3. که چېرې تاسو ساه بندي لرئ، په ځنګل کې د اورلګېدنې دود کولای شي ستاسو د ساه بندۍ د حملې سبب شي.
  4. ډېر احتمال لري چې ماشومان د خپل کوچني جسامت او مخ پر ودې سږو له امله روغتیایي ستونزې تجربه کړي.
  5. که چېرې میندواره میرمنې په ځنګل کې د اورلګېدنې له امله رامنځته شوی دود تنفس کړي، ډېر احتمال لري چې ماشوم یې له وخت وړاندې پیدا شي.
  6. لوړ عمر لرونکي د اورلګېدنې د دود له امله له شدیدو ستونزو سره مخ کیږي ځکه که چېرې دوی نورې روغتیایي ستونزې ولري کیدای شي نور یې هم خطرناکه کړي.
  7. د هر عمر لرونکي کسان چې د زړه او سږو ناروغۍ لري، د ساه بندۍ او د تنفسي مجرا د انتاناتو په ګډون، ډېر احتمال لري چې د اورلګېدنې له امله د رامنځته شوي دود په واسطه اغیزمن شي.
  8. کله چې په ځنګل کې د اورلګېدنې دود په هوا کې وي، نو هر څومره چې امکان لري د کور دننه پاتې شئ.
  9. که چېرې تاسو اړ یاست چې د اورلګېدنې پر مهال باید بهر وئ، هڅه مه کوئ چې تمرین یا داسې فعالیتونه ترسره کړئ چې تاسو پکې ژوره ساه اخلئ.
  10. یو شمېر ماسکونه کولای شي تاسو د اورلګېدنې له دود څخه وساتي، مګر دوی باید لوړ کیفیت ولري او ستاسو د خوله او پوزه یې په کلک ډول پوښلې وي.
  11. کله چې د اورلګیدنې دود په هوا کې وي، د کړکیو په بندلو یا د لیږد وړ د هوا فلټر په کارولو سره د کور دننه هوا پاکه وساتئ.
  12. که چېرې تاسو ایرکنډیشن لرئ، تاسو کولای شئ د هغې په کارولو سره داخلي هوا تازه او دودګنه هوا بهر وباسي.
  13. کله چې د اورلګېدنې دود په هوا کې وي، له داسې فعالیتونو څخه ډډه وکړئ چې د کور دننه هوا نور هم ناپاکه کوي. په دې کې سګرټ څکول، د شمعې کارول، برقي جارو، د ګازي منقل کارول، د خوړو سره کول یا خوټول شامل دي.
  14. که چېرې تاسو په ځنګل کې د اورلېګدنې له امله رامنځته شوی دود تنفس کړئ، په خپل تنفس یا روغتیا کې هر ډول بدلونونو ته پام وکړئ. که چېرې تاسو د ساه اخیستلو ستونزه لرئ یا مو نښې نښانې مخ په خرابېدو شوې، له خپل ډاکټر یا روغتیایي کلینیک سره اړیکه ونیسئ.
  15. د متحده آیالتونو چارواکي ستاسو په ټولنه کې د هوا پاکوالی اندازه کوي او د هغې په اړه راپور وړاندې کوي. هغوی دې اقداماتو ته د هوا د کیفیت د اندازه کولو شاخص یا AQI وایي. که چېرې AQI له 50 څخه ښکته وي، بهر پاتې کېدل خوندي دي.
  16. په ځنګل کې د اور لګېدنې له امله رامنځته شوی دود کیدای شي تر لرې واټونونو پورې خپور شي، له دې امله کیدای شي هغه کسان یې هم تنفس کړي او روغتیايي ستونزې ورته پيدا شي چې اورلګېدنې ته نږدې ژوند نه کوي.

Audio and Video PSAs

Scripts:

English

Stay safe from wildfire smoke. Wildfires are becoming larger and more frequent in the United States and Canada. Smoke from wildfires can travel long distances, so even people who do not live near fires can breathe it in and get health problems.

Wildfire smoke is dangerous for your health. It can cause problems with your heart and lungs, and if you already have health problems, wildfire smoke can make them worse.

If you breathe in wildfire smoke, you might experience irritated eyes and nose, scratchy throat, coughing, difficulty breathing, headaches, increased tiredness, chest pain, wheezing or a fast heartbeat.

If you breathe in wildfire smoke, pay attention to any changes in your breathing or health. Call your doctor or a medical clinic if you’re having trouble breathing or if your symptoms worsen.

Breathing wildfire smoke can make anyone sick, but some people are at greater risk for health problems than others, including children; pregnant women; older adults; people with heart or lung diseases, including asthma and respiratory infections; and people who live in places that already have a lot of pollution (unhealthy air).

There are ways to protect yourself and your family from wildfire smoke. When wildfire smoke is in the air, spend time indoors as much as possible. If you have to be outdoors when wildfire smoke is in the air, try not to do exercise or other activities where you breathe deeply.

Some masks can protect you from wildfire smoke, but they have to be high-quality and fit tightly over your nose and mouth.

When wildfire smoke is in the air, keep the air indoors as clean by keeping windows closed or using a portable air filter. If you have air conditioning, you can use it to refresh the indoor air while keeping smoky outdoor air out.

When wildfire smoke is in the air, avoid activities that make the indoor air more unhealthy. This includes smoking, using candles, vacuuming, using a gas stove, or frying or broiling food.

Be aware of unhealthy air. U.S. officials measure and report on how clean air is in your community. They call this measurement the Air Quality Index or AQI. If the AQI is less than 50, it is safe to be outside without restrictions. If the AQI is between 51 and 100, some people who are very sensitive may have trouble breathing the air. If the AQI is between 101 and 150, the air is unhealthy for people who are at greater risk for health problems. If the AQI is 151 or more, the air is unhealthy for everyone.

Dari

از دود آتش سوزی خود به خود مصون بمانید. آتش سوزی های خود به خود در ایالات متحده (United States) و کانادا (Canada) بیشتر و بیشتر میشوند. دود ناشی از آتش ‌سوزی‌ های خود به خود می‌تواند مسافت‌های طولانی را طی کند، به همین دلیل حتی مردم که در نزدیکی آتش ‌سوزی زندگی نمی‌کنند، می ‌توانند آن را تنفس کرده و دچار مشکلات صحی شوند.

دود آتش سوزی برای صحت شما خطرناک است. می تواند باعث ایجاد مشکلات در قلب و شش های شما گردد و اگر قبلاً مشکلات صحی دارید، دود آتش سوزی میتواند آنها را بیشتر کند.

اگر دود آتش سوزی را تنفس میکنید، ممکن است چشم ها و بینی تحریک شده، گلون تخریش شده، سرفه، مشکل در تنفس، سردرد، افزایش خستگی، درد قفس سینه، خش خش سینه یا ضربان قلب سریع را تجربه کنید.

اگر در دود آتش سوزی را تنفس می کنید، به نوع تغییر در تنفس یا صحت خود توجه کنید. اگر مشکل تنفسی دارید یا اگر علایم شما بدتر گردید، با داکتر یا کلینیک صحی خود زنگ بزنید.

تنفس دود آتش ‌سوزی می ‌تواند هر کس را مریض کند، اما بعضی از مردم بیشتر از دیگران در معرض خطر مشکلات صحی هستند، از جمله اطفال؛ زنان حامله؛ افراد مسن؛ افراد مبتلا به امراض قلبی یا شش چون کوتاهی نفس و عفونت های تنفسی؛ و افرادی که در مکان هایی زندگی می کنند که در حال حاضر آلودگی زیاد (هوای ناسالم) دارند.

برای محافظت از خود و فامیل تان در برابر دود آتش سوزی خود به خود راه هایی وجود دارد. هنگامی که دود آتش سوزی در هوا پخش می شود، تا حد امکان در داخل خانه بمانید. اگر وقتیکه دود آتش سوزی در هوا پخش می شود مجبور هستید در فضای باز باشید، کوشش کنید ورزش یا فعالیت های دیگر را که در آن نفس عمیق می کشید انجام ندهید.

بعضی از ماسک ‌ها می ‌توانند از شما در مقابل دود آتش ‌سوزی محافظت کنند، اما باید باکیفیت باشند و روی بینی و دهن شما محکم بسته شوند.

هنگامی که دود آتش سوزی در هوا است، با بسته نگه داشتن کلکین ها یا استفاده از فلتر هوای قابل حمل، هوای داخل خانه را پاک نگهدارید. اگر تهویه مطبوع دارید، می ‌توانید از آن برای تازه کردن هوای داخل خانه استفاده کنید و در عین حال هوای دود آلود را از خانه بیرون کنید.

هنگامی که دود آتش سوزی در هوا است، از فعالیت هایی که هوای داخل خانه را ناسالم تر می کند خودداری کنید. این شامل سگرت کشیدن، استفاده از شمع، جاروبرقی، استفاده از منقل گازی، یا سرخ کردن یا کباب کردن غذا است.

مراقب هوای ناسالم باشید. مقامات ایالات متحده میزان پاکی هوا در جامعه شما را اندازه گیری می کنند و گزارش می دهند. آنها این اندازه گیری را شاخص کیفیت هوا یا AQI می نامند. اگر AQI کمتر از 50 باشد، بودن در خارج از خانه بدون محدودیت ها مصئون است. اگر AQI بین 51 تا 100 باشد، بعضی از افرادی که بسیار حساس هستند ممکن است در تنفس هوا دچار مشکل شوند. اگر AQI بین 101 تا 150 باشد، هوا برای افرادی که در معرض خطر بیشتری برای مشکلات صحی هستند ناسالم است. اگر AQI به اندازه151 یا بیشتر باشد، هوا برای همه ناسالم است.

Pashto

د ځنګل د اور لګېدنې له لوګي څخه خوندي اوسئ. ځنګلي اور لګېدنې په متحده ایالاتو او کاناډا کې مخ په ډېرېدو دي. د ځنګلي اور لګېدنې لوګي کولای شي تر اوږدو واټنونو ورسېږي، له همدې امله کېدای شي هغه کسان یې هم تنفس کړي چې د اور لګېدنې ساحې ته نږدې نه ا وسېږي او کېدای شي چې روغتیایي ستونزې ورته پیدا کړي.

د اور لګېدنې لوګی ستاسو د روغتیا لپاره خطرناک دی. کولای شي ستاسو په زړه او سږو کې د ستونزو را منځته کېدو لامل شي او که د مخه روغتیایي ستونزې لرئ، د اور لګېدنې لوګی کولای شي هغه لا ډېرې کړي.

که چېرته د ځنګلي اور لګېدنې لوګی تنفس کوئ، کېدای شي د سترګو او پوزې تحریکېدل، د ستونې خارښت، ټوخی، په ساه اخیستنه کې ستونزې، سردرد، د ستړیا ډېرېدل، د سینې د قفس درد، د سینې خس یا د زړه د ضربان چټکېدل تجربه کړئ.

که چېرته د اور لګېدنې لوګی تنفس کوئ، په خپل تنفس یا روغتیا کې هر ډول بدلونونو ته پام کوئ. که تنفسي ستونزه لرئ یا مو نښې نښانې لا خرابې شوې، له خپل ډاکتر یا روغتیایي کلینیک سره اړیکه ونیسئ.

د اور لګېدنې د لوګي تنفس کول کېدای شي چې هر څوک ناروغ کړي، خو ځینې کسان د نورو په پرتله ډېر د روغتیایي ستونزو له خطر سره مخ دي لکه ماشومان؛ مېندواره مېرمنې؛ د لوړ عمر کسان؛ هغه کسان چې د زړه یا سږو په ناروغۍ اخته وي لکه ساه لنډي او تنفسي عفونتونه؛ او هغه کسان چې اوس مهال یې هوا ډېره ککړه (ناسالمه) وي.

د ځنګلي اور لګېدنې له لوګي څخه د خپل ځان او کورنۍ د ساتلو لپاره ځینې لارې موجودې دي. کله چې د اور لګېدنې لوګي په هوا کې خپرېږي، د امکان تر بریده په کور کې دننه پاتې شئ. که چېرته اړ یاست چې په هوا کې د اور لګېدنې د لوکي د خپرېدو پر مهال له کوره بهر پاتې شئ، نو هڅه وکړئ چې سپورت یا کوم بل داسې فعالیت ونکړئ چې په هغه کې ژوره ساه اخلئ.

کېدای شي ځینې ماسکونه تاسو د اور لګېدنې له لوګي څخه خوندي کړي، مګر باید لوړ کیفیت ولري او ستاسو پوزه او خوله یې کلکه پوښلې وي.

کله چې د اور لګېدنې لوګي په هوا کې وو، نو د کړکۍ په بندو ساتلو یا د لېږد وړ هوا پاکوونکو څخه د کور دننه هوا پاکه وساتئ. که چېرته تاسو د هوا اېرکنډېشن لرئ، کولای شئ د کور دننه هوا په تازه کولو کې ترې کار واخلئ په داسې حال کې چې د بهر په لوګي ککړه هوا بهر کوئ.

کله چې د اور لګېدنې لوګی په هوا کې وي، له داسې فعالیتونو څخه دډه وکړئ چې د کور دننه هوا ککړوي. په دې کې سګرټ څکول، له شمعې څخه ګټه اخیستل، برقي جارو کارول، له ګازي نغري څخه ګټه اخیستل، ید خوړو سره کول یا کباب کول شامل دي.

ناسالمې هوا ته پام کوئ. د متحده ایالاتو چارواکي په ټولنه کې د هوا پاک والی اندازه کوي او په اړه یې راپور ورکوي. دغې اندازه ګیرۍ ته د هوا د کیفیت شاخص یا AQI وایي. که چېرته AQI له 50 څخه کم وي، له محدودیتونو څخه پرته له کوره بهر پاتې کېدل خوندي دي. که چېرته AQI د 51 او 100 تر منځ وي، نو کېدای شي ځینې ډېر حساس کسان د هوا په تنفس کولو کې له ستونزې سره مخ شي. که چېرته AQI د 101 او 150 تر منځ وي، نو هوا د هغو کسانو لپاره ناسالمه ده چې د روغتیایي ستونزو له لوړ خطر سره مخ دي. اگرAQI به اندازه151 یا بیشتر باشد، هوا برای همه ناسالم است.

Download Audio:

Play Videos:

Home » Environmental Health

Lead Poisoning

The Center of Excellence for Newcomer Health has named lead poisoning as a priority health condition for Afghan newcomers, particularly infants, children, and women of reproductive age.

Lead poisoning affects all communities. However, according to the Afghan Health Initiative, Afghan newcomers are disproportionately affected by lead poisoning due to exposure to contaminated products like surma, pressure cookers, certain fuels, children’s toys, or ammunition. Lead is also found in water, soil, and paint in American homes built before 1978.

The Lead Poisoning Collection, created in partnership with the International Rescue Committee, includes practical resources to support organizations and individuals working to prevent and address lead exposure and poisoning among Afghan newcomers, including translated print materials, social media assets, text message templates, and audio and video PSAs. They are based on guidance from the CDC and state health departments, and they include Afghan cultural references for a tailored approach.

Fact Sheet

Fact Sheets

Lead poisoning prevention

Download PDF:

Customize in Canva:

Customize in Google Slides:

Lead poisoning testing & treatment

Download PDF:

Customize in Canva:

Customize in Google Slides:

Lead poisoning social media assets

Download images:

Customize in Canva:

Customize in Google Slides:

Text Messages

Lead poisoning prevention

English
  1. Lead is a poison. There is no safe amount of lead in the body. 
  2. Lead can harm anyone, but young children and pregnant people are at a higher risk. 
  3. Lead is more harmful to children less than six years of age because their bodies are still developing and growing quickly.
  4. Too much lead in your body while pregnant can hurt your baby’s brain
  5. Lead can cause serious health problems. Even low levels of lead can cause harmful changes in intelligence, behavior, and health. 
  6. The harm done by lead may never go away, but lead poisoning can be prevented. 
  7. Common sources of lead include paint, dirt, water from lead pipes, surma, cooking pots, toys or jewelry, ammunition and other metallic items.
  8. Support your child’s healthy development by using cosmetics from American or European brands instead of Surma.
  9. Cook delicious Afghan dishes like lubya or korma in pressure cookers made with stainless steel. 
  10. Wash fruits and vegetables before cooking or eating them, and remove the outer leaves of leafy green vegetables. 
  11. Season your food with spices sold in the U.S., which do not contain lead.
  12. Follow the Afghan tradition of removing your shoes before entering a home and keeping rugs at entryways clean.
Dari
  1. سرب یک زهر است هیچ مقدار مطمئنی از سرب در بدن وجود ندارد.
  2. سرب می تواند به هر کسی آسیب برساند، اما اطفال خردسال و زنان حامله در معرض خطر بیشتری هستند.
  3. سرب برای اطفال زیر شش سال مضرتر است زیرا بدن آنها هنوز در حال رشد و انکشاف سریع است.
  4. سرب بیش از حد در بدن شما در دوران حاملگی می تواند به مغز طفل شما آسیب برساند
  5. سرب می تواند مشکلات جدی برای سلامتی ایجاد کند. حتی سطوح پایین سرب می تواند باعث تغییرات مضر در هوش، رفتار و صحت شود.
  6. ضررهای سرب ممکن است هرگز از بین نرود، اما می توان از مسمومیت با سرب جلوگیری کرد.
  7. منابع رایج سرب عبارتند از رنگ، خاک، پیپ های آب سربی، سورمه، دیگ های پخت و پز، اسباب بازی ها یا جواهرات، مهمات و سایر اقلام فلزی.
  8. با استفاده از لوازم آرایشی برندهای آمریکایی یا اروپایی به جای سرمه، زمینه رشد سالم طفل تان را فراهم کنید.
  9. غذاهای خوشمزه افغانی مانند لوبیا یا قورمه را در دیگ های ساخته شده از فولاد ضد زنگ بپزید.
  10. میوه ها و سبزیجات را قبل از پختن یا خوردن بشویید و برگ های بیرونی سبزیجات سبز رنگ را جدا کنید.
  11. در غذای خود از مساله جات فروخته شده در ایالات متحده که حاوی سرب نیستند، استفاده کنید.
  12. از رسوم وعنعنات افغانی پیروی کنید که بوت های خود را قبل از ورود به خانه بکشید و فرش های ورودی را پاک نگه دارید.
Pashto
  1. سرب یو مسموموونکی دی. په بدن کې د سربو خوندي مقدار نشته دی.
  2. سرب هرچا ته زیان رسولی شي، خو کوچني ماشومان او مېندواره مېرمنو ته ډیر خطر لري.
  3. سرب تر شپږو کلونو کم عمر ماشومانو ته ډیر زیان رسوي، ځکه چې د دوی بدن لاهم وده کوي او په چټکۍ سره لویېږي.
  4. د کېندوارۍ پر وخت ستاسو په بدن کې خورا ډیر سرب ستاسو د ماشوم ذهن ته زیان رسولی شي.
  5. سرب جدي روغتیایی ستونزې رامنځته کولی شي. ان د سربو ټیټه کچه د پوهاوی، چلند او روغتیا برخه کې د زیانمن بدلون لامل شي.
  6. د سربو په وسیله رامنځته شوي زیان ممکن هیڅکله له منځه لاړ نه شي، خو د سربو زهري کیدو مخه نیول کیدی شي.
  7. د سربو په عامی سرچینو کې رنګ، کثافات، د سربی پایپ څخه اوبه، رانجه، د پخلي لوښي، د لوبو سامان یا زیورات، مهمات او نور فلزي توکي شامل دي.
  8. د رانجو پر ځای د امریکایی یا اروپایی برانډونو د سینګار وسایلو په کارولو سره د خپل ماشوم د سالمې ودې ملاتړ وکړئ.
  9. خوندور افغاني خواړه لکه لوبیا یا قورمه د زنګ له ضد اوسپنې څخه په جوړ شوي دیګ بخار کې پاخه ګړي.
  10. میوې او سبزیجات تر پخولو یا خوړلو مخکې ومینځئ او د شنو سبزیجاتو بیروني پاڼي لیرې کړئ.
  11. خپل خواړه په متحده ایالاتو کې پلورل شوي مسالو سره خوندور کړئ چې سرب نه لري.
  12. کور ته تر ننوتو مخکې د بوټانو لرې کولو او د ننوتو په لارو کې د غالۍ پاک ساتلو افغاني دود تعقیب کړئ.

Lead Poisoning testing and treatment

English
  1. In the United States, doctors screen all children for lead poisoning when they are 1 and 2 years old, but anyone can get tested for lead poisoning at any age. 
  2. Ask your doctor to test you and your family for lead poisoning. 
  3. Most people, including children, do not feel sick when they have lead poisoning. 
  4. A blood test is the best way to determine if you or your child has been exposed to lead. 
  5. Blood tests for lead are usually free for people with health insurance, including Medicaid.
  6. Eating foods with high iron, calcium and vitamin C can help protect you and your child against the harmful effects of lead, but it is not a cure for lead poisoning.
  7. If you or your children have relatively low levels of lead, removing the source of the lead (such as dust or cookware) may be enough to reduce the amount of lead in your blood.
  8. For more severe cases of lead poisoning, there are medicines that can help your body get rid of the lead. The medicine is called chelation therapy, and may be given in pills or in an injection.
  9. Avoid home remedies, as some may contain lead and could make your health problems worse. 
  10. Always follow your doctor’s recommendations on how to treat lead poisoning.
  11. Treatments for lead poisoning can relieve some problems but not others. That is why preventing exposure to lead, especially among children and pregnant people, is important.
Dari
  1. در ایالات متحده، داکتران تمام کودکان را در سن 1 و 2 سالگی از نظر مسمومیت با سرب معاینه می‌ کنند، اما هر کسی در هر سنی می‌تواند از نظر مسمومیت با سرب تست شود.
  2. از داکتر خود بخواهید که شما و خانواده تان را از نظر مسمومیت با سرب تست کند.
  3. بیشتر افراد، از جمله کودکان، هنگام مسمومیت با سرب احساس مریضی نمی کنند.
  4. تست خون بهترین راه برای مشخصئ نمودن اینکه آیا شما یا فرزندتان در معرض سرب قرار گرفته اید یا خیر میباشد.
  5. تست خون برای سرب معمولاً برای افرادی که بیمه صحی از جمله Medicaid دارند رایگان است.
  6. خوردن غذاهای غنی از آهن، کلسیم و ویتامین C می تواند از شما و اطفال تان در برابر اثرات مضر سرب محافظت کند، اما مسمومیت با سرب را تداوی نمی کند.
  7. اگر شما یا اطفال تان سطح سرب پایین دارید، حذف منبع سرب (مانند گرد و خاک یا ظروف آشپزی) ممکن است برای کاهش میزان سرب در خون شما کافی باشد.
  8. برای موارد شدیدتر مسمومیت با سرب، ادویه های وجود دارند که می توانند به بدن شما کمک کنند تا از شر سرب خلاص شود. این ادویه کیلاسیون درمانی نامیده می شود و ممکن است به صورت تابلیت یا پیچکاری تجویز شود.
  9. از تداوی های خانگی خودداری کنید، زیرا برخی ممکن است حاوی سرب باشند و مشکلات صحی شما را بدتر کنند.
  10. همیشه توصیه های داکتر خود را در مورد نحوه تداوی مسمومیت با سرب دنبال کنید.
  11. معالجه مسمومیت با سرب می تواند برخی از مشکلات را تسکین دهد اما برخی دیگر را نه. به همین دلیل است که جلوگیری از قرار گرفتن در معرض سرب، به ویژه در میان کودکان و زنان حامله، مهم است.
     
Pashto
  1. ډاکټران په متحده ایالاتو کې ټول ماشومان په سربو سره د مسمومیدو (زهری کیدو) لپاره معاینه کوي کله چې دوی 1 او 2 کلن وي، خو هرڅوک په هر عمر کې د سرب د زهري کیدو لپاره معاینه کېدی شي.  
  2. له خپل ډاکټر وغواړئ چې تاسو او کورنۍ مو د سرب مسمومیت (زهری کیدو) پر وړاندې معاینه وکړي.
  3. د ماشومانو په ګډون ډیری خلک په سربو سره د مسمومیت پر وخت د ناروغۍ احساس نه کوي.
  4. د وینې معاینه د دې معلومولو لپاره غوره لاره ده چې ایا تاسو یا موو ماشوم په سربو مسموم شوی کنه.
  5. د سربو لپاره د وینې معاینات معمولا د Medicaid په ګډون روغتیايي بیمې لرونکي خلکو لپاره وړیا دي.
  6. د لوړ اوسپنې، کلسیم او ویټامین سي لرونکي خواړه خوړل کولی شي په سربو سره ستاسو او ستاسو ماشوم د زیانمنو اغیزو پر وړاندې ساتنه کې مرسته وکړي، خو دا په سربو سره د مسمومیت درملنه نه ده.
  7. که تاسو یا مو ماشومان د سربو اړونده ټیټه کچه ولري، نو د سرب سرچینې لیرې کول (لکه دوړې یا پخلی) ممکن ستاسو په وینه کې د سرب ومقدار کمولو لپاره کافي وي.
  8. په سربو سره د مسمومیت د ډیرو سختو حالتونو لپاره داسې درمل شته دي چې له سربو څخه ستاسو د بدن په خلاصون کې مرسته کولی شي. دا درمل د چیلیشن معالجه (chelation therapy) بلل کیږي او کیدای شي د ګولیو یا پیچکاری په توګه ورکړل شي.
  9. د کور له درملو ډډه وکړئ، ځکه چې ځینې یی کیدای شي سرب ولري او روغتیايي ستونزې مو لا پسې خرابې کړي.
  10. تل د خپل ډاکټر سپارښتنې تعقیب کړئ چې څنګه په سربو سره مسمومېدو درملنه وکړئ.
  11. په سربو سره د مسمومسیت درملنه کولی شي ځینې ستونزې لرې کړي، خو نور نه. له همدې امله په سربو سره د مسمومیت مخنیوی په ځانګړې توګه په ماشومانو او مېندواره ښځو کې مهم دی.
     

Audio + Video PSAs

Lead poisoning prevention

Download Audio:

Watch Video:

Scripts:

English

Protect your family from lead. There is no safe amount of lead in the body. Lead can slow down growth and development, make it hard to learn, damage hearing and speech, and cause behavior problems. Even low levels of lead can cause harmful changes in intelligence, behavior, and health.

Lead can harm anyone, but young children and pregnant women are at higher risk. Children are especially at risk from lead because of their small size and developing brains. If a pregnant person has a high lead level, their developing baby can also be harmed.

Common sources of lead include paint, especially in houses built before 1978; dirt near airports, factories, highways and orchards; water when it comes from lead pipes; cosmetics like surma, kajal and kohl; toys, especially if they are old and painted or metal; job sites for people who work in factories, construction, or around metals; and ammunition or contact with metals from military service.

Dari

خانواده خود را از سرب محافظت کنید. هیچ مقدار مطمئنی از سرب در بدن وجود ندارد. سرب می تواند رشد و تکامل را کند نماید، آموختن را سخت کند، ، به شنوایی و گفتار آسیب برساند و باعث مشکلات رفتاری شود. حتی سطح پایین سرب می تواند باعث تغییرات مضر در هوش، رفتار و صحت شود. 

سرب می تواند به هر کسی آسیب برساند، اما اطفال خردسال و زنان حامله در معرض خطر بیشتری هستند. اطفال به دلیل جسامت کوچک و مغز در حال رشد شان در معرض خطر سرب هستند. اگر یک زن حامله سطح بالای سرب داشته باشد، طفل در حال رشد او نیز ممکن است آسیب ببیند.

منابع معمول سرب عبارتند از رنگ، مخصوصاً در خانه های که قبل از سال 1978 ساخته شده اند؛ خاک نزدیک میدان های هوایی، فابریکه ها، شاهراه ها و باغ ها؛ آبی که از پیپ های سربی می آید؛ لوازم آرایشی مانند سرمه و کاجل؛ لوازم بازی، به خصوص اگر قدیمی و رنگ شده یا فلزی باشند؛ محل کاری افرادی که در فابریکه ها، بخش های ساختمانی یا اطراف فلزات کار می کنند و تماس با مهمات یا فلزات مربوط به خدمات عسکری.

آسیب ناشی از سرب ممکن است هرگز از بین نرود، اما می توان از مسمومیت با سرب جلوگیری کرد. شما می توانید از رسوم و عنعنات خود برای محافظت از خانواده های تان در برابر سرب استفاده کنید. با استفاده از لوازم آرایشی برندهای آمریکایی یا اروپایی به جای سرمه، زمینه رشد سالم طفل تان را فراهم کنید. غذاهای خوشمزه افغانی مانند لوبیا یا قورمه را در دیگ بخارهای ساخته شده از فولاد ضد زنگ بپزید. در غذاهای خود از مساله جاتی که در ایالات متحده فروخته می شوند و دارای سرب نیستند، استفاده کنید. از رسم و عنعنات افغانی که شامل کشیدن بوت ها قبل از وارد شدن به خانه و پاک نگهداشتن فرش های ورودی است. پیروی کنید. همچنین می توانید فرش ها، طاقچه ها و سایر سطوح را با آب و صابون بشویید. بوتل ها، حلقه های که برای دندان کشیدن اطفال استفاده میشوند و لوازم بازی را با آب و صابون بشویید. قبل از غذا خوردن و خوابیدن دست های خود و طفل تان را بشویید. میوه ها و سبزیجات را قبل از پختن یا خوردن بشویید. و فقط لوازم بازی را بخرید که می گویند بدون سرب هستند. اگر خانه کرایه میگیرید، قبل از امضای قرارداد کرایه، از صاحبخانه خود در مورد سرب بپرسید. قبل از خرید خانه، آن را از نظر سرب بررسی کنید. همچنین باید از داکتر خود بخواهید که شما و خانواده تان را از نظر مسمومیت با سرب معاینه کند.

Pashto

خپله کورنۍ د سرب څخه وساتئ. په بدن کې د سرب خوندي مقدار شتون نلري. سرب کولی شي وده او پرمختګ ورو کړي، زده کړه یې ستونزمنه کړي، اوریدلو او وینا ته یی زیان ورسوي، او د چلند ستونزې رامینځته کړي. حتی د سرب ټیټه کچه کولی شي په پوهه، چلند او روغتیا کې زیانمن بدلونونه رامینځته کړي.

سرب کولی شي هرچا ته زیان ورسوي، مګر کوچني ماشومان او امیندواره میرمنو ته ډیر خطر لري. ماشومان په ځانګړې توګه د دوی د کوچني اندازې او د ماغزو د پراختیا له امله د سرب له خطر سره مخ دي. که چیرې د امیندواره میرمنو د سرب کچه لوړه وي، د دوی وده کونکي ماشوم هم زیانمن کیدی شي.

د سرب عامی سرچینو کی رنګ شامل دي، په ځانګړې توګه د 1978 څخه مخکې جوړ شوي کورونه؛ هوایی ډګرونو، فابریکی، لویو لارو او باغونو ته نږدې کثافات؛ اوبه کله چې د سرب پایپونو څخه راځي؛ د سنګار (آرایش) وسایل لکه رانجه، کاجل او کوهل (رانجه)؛د لوبو سامان (وسایل)، په ځانګړې توګه که دوی زاړه او رنګ شوي یا فلزي وي؛ د هغو خلکو لپاره د کار ځایونه چې په فابریکو، ساختماني کارونو، یا د فلزونو شاوخوا کې کار کوي؛ او مهمات یا د نظامي خدماتو څخه د فلزاتو سره اړیکه.

د سرب لخوا رامینځته شوي زیان ممکن هیڅکله له مینځه لاړ نشي، مګر د سرب زهري کیدو (مسمومیت) مخه نیول کیدی شي. تاسو کولی شئ خپل دودونه (رواجونه) تعقیب کړئ پداسې حال کې چې خپله کورنۍ د سرب څخه وساتي. د رانجو پر ځای د امریکایی یا اروپایی برانډونو د سنګار (آرایش) وسایلو په کارولو سره د خپل ماشوم د سالم پرمختګ ملاتړ وکړئ. خوندور افغاني خواړه لکه لوبیا یا قورمه د زنګ ضد اوسپنه څخه جوړ شوي دیګبخار کې پاخه کړی. خپل خواړه په متحده ایالاتو کې پلورل شوي مسالو سره مساله (خوندور) کړئ ، کوم چې سرب نلري. کور ته د ننوتلو دمخه د بوټانو ویستلو او د ننوتلو په لارو کې د فرش پاک ساتلو افغان دود (رواج) تعقیب کړئ. تاسو کولی شئ فرشونه، کړکۍ، او نور سطحونه په صابون او اوبو ومینځئ؛ بوتلونه، د غاښونو وسیتلو حلقی، او د لوبو سامان په صابون او اوبو ومینځئ؛ خپل لاسونه او د ماشوم لاسونه د خوړلو او ویده کیدو دمخه ومینځئ؛ میوې او ترکاری (سبزی) د پخلی کولو یا خوړلو دمخه ومینځی؛ او یوازې هغه د لوبو سامان واخلی چې وايي دوی سرب نلری. که تاسو یو کور په کرایه اخلی، مخکې له دې چې تاسو د کرایی سند لاسلیک کړئ د خپل مالک څخه د سرب په اړه پوښتنه وکړئ. مخکې له دې چې تاسو یو کور اخلئ، د سرب لپاره یې معاینه (کتنه) وکړئ. تاسو باید د خپل ډاکټر څخه هم وغواړئ چې تاسو او ستاسو کورنۍ د سرب زهری کیدو (مسمومیت) معاینه (کتنه) وکړي.

Lead poisoning testing and treatment

Download Audio:

Watch Video:

Scripts:

English

There is no safe amount of lead in the body. Lead can slow down growth and development, make it hard to learn, damage hearing and speech, and cause behavior problems. Ask your doctor to test you and your family for lead poisoning.

Most people, including children, do not feel sick when they have lead poisoning. A blood test is the best way to determine if you or your child has been exposed to lead. In the United States, doctors screen all children for lead poisoning when they are 1 and 2 years old, but anyone can get tested for lead poisoning at any age. Blood tests for lead are usually free for people with health insurance, including Medicaid.

Treatments for lead poisoning can relieve some problems but not others. That is why preventing exposure to lead, especially among children and pregnant people, is important. If you or your children have low levels of lead, removing the source of the lead (such as dust or cookware) may be enough to reduce the amount of lead in your blood. For more severe cases of lead poisoning, there are medicines that can help your body get rid of the lead. The medicine is called chelation therapy, and may be given in pills or in an injection. Avoid home remedies, as some may contain lead and could make your health problems worse. Always follow your doctor’s recommendations on how to treat lead poisoning.

Eating foods with high iron, calcium and vitamin C can help protect you and your child against the harmful effects of lead, but it is not a cure for lead poisoning. Ingredients that already exist in many traditional Afghan dishes offer protection, including chicken, meat, fish, eggs, beans, lentils, leafy greens, fruit, milk, cheese, and yogurt.

Dari

هیچ مقدار مطمئنی از سرب در بدن وجود ندارد. سرب می تواند رشد و تکامل را کند نماید، آموختن را سخت کند، به شنوایی و گفتار آسیب برساند و باعث مشکلات رفتاری شود. از داکتر خود بخواهید که شما و خانواده تان را از نظر مسمومیت با سرب معاینه کند.

اکثر افراد، از جمله اطفال، هنگام مسمومیت با سرب احساس مریضی نمی کنند. معاینه خون بهترین راه برای فهمیدن اینکه آیا شما یا طفل تان در معرض سرب قرار گرفته اید یا خیر، میباشد. در ایالات متحده، داکتران تمام اطفال را در سن 1 و 2 سالگی از نظر مسمومیت با سرب معاینه می کنند، اما هر کسی در هر سنی می تواند از نظر مسمومیت با سرب معاینه شود. معاینه خون برای سرب معمولاً برای افرادی که بیمه صحی از جمله Medicaid دارند رایگان است.

تداوی مسمومیت با سرب می تواند بعضی از مشکلات را برطرف کند اما بعضی دیگر را نه. به همین دلیل جلوگیری از قرار گرفتن در معرض سرب، به ویژه در میان اطفال و زنان حامله، مهم است. اگر شما یا اطفال تان سطح سرب پایین دارید، حذف منبع سرب (مانند گرد و خاک یا ظروف آشپزی) ممکن است برای کاهش میزان سرب در خون شما کافی باشد. برای موارد شدیدتر مسمومیت با سرب، ادویه های وجود دارند که می توانند به بدن شما کمک کنند تا از شر سرب خلاص شود. این ادویه کیلاسیون درمانی نامیده می شود و ممکن است به صورت تابلیت یا پیچکاری تجویز شود. از تداوی های خانگی خودداری کنید، زیرا برخی ممکن است حاوی سرب باشند و مشکلات صحی شما را بدتر کنند. همیشه توصیه های داکتر خود را در مورد نحوه تداوی مسمومیت با سرب دنبال کنید.

خوردن غذاهای غنی از آهن، کلسیم و ویتامین C می تواند از شما و اطفال تان در برابر اثرات مضر سرب محافظت کند، اما مسمومیت با سرب را تداوی نمی کند. مواد اولیه موجود در بسیاری از غذاهای سنتی افغانستان از جمله مرغ، گوشت، ماهی، تخم مرغ، لوبیا، عدس، سبزیجات برگ سبز، میوه، شیر، پنیر و ماست محافظت می کند.

Pashto

په بدن کې د سرب خوندي مقدار شتون نلري. سرب کولی شي وده او پرمختګ ورو کړي، زده کړه یې ستونزمنه کړي، اوریدلو او وینا ته یی زیان ورسوي، او د چلند ستونزې رامینځته کړي. له خپل ډاکټر څخه وغواړئ چې تاسو او ستاسو کورنۍ د سرب مسمومیت (زهرجن کیدو) لپاره معاینه (کتنه) وکړي.

ډیري خلک، د ماشومانو په ګډون، کله چې دوی د سرب زهرجن کیدو (مسمومیت) په حالت کې وي د ناروغی احساس نه کوي. د وینې معاینه (کتنه) د دې معلومولو لپاره غوره لاره ده چې ایا تاسو یا ستاسو ماشوم د سرب سره زهرجن کیدو (مسمومیت) په حالت کې یاست. په متحده ایالاتو کې، ډاکټران ټول ماشومانو کله چې دوی 1 او 2 کلن وي د سرب مسمومیت (زهرجن کیدو) لپاره معاینه (کتنه) کوي ، مګر هرڅوک کولی شي په هر عمر چی وی د سرب زهرجن کیدو (مسمومیت) لپاره معاینه شي. د سرب لپاره د وینې معاینات معمولا د میډیکاډ (Medicaid) په شمول د روغتیا بیمې لرونکي خلکو لپاره وړیا دي.

د سرب زهرجن کیدو (مسمومیت) درملنه کولی شي ځینې ستونزې لرې کړي مګر ټول نه. له همدې امله دا مهمه ده چې د سرب سره د ککړیدو مخه ونیسو، په ځانګړې توګه د ماشومانو او امیندوارو میرمنو ترمنځ. که تاسو یا ستاسو ماشومان د سرب ټیټه کچه ولري، د سرب سرچینې لرې کول (لکه دوړې یا پخلی) ممکن ستاسو په وینه کې د سرب مقدار کمولو لپاره کافي وي. د سرب زهرجن کیدو (مسمومیت) د ډیرو سختو قضیو لپاره، داسې درمل شتون لري چې ستاسو د بدن سره د سرب څخه په خلاصون کې مرسته کولی شي. دا درمل د چیلیشن درملنه (chelation therapy) بلل کیږي، او کیدای شي د ګولیو یا پیچکاری په توګه کې ورکړل شي. د کور درملنې څخه ډډه وکړئ، ځکه چې ځینې یی کیدای شي سرب ولري او ستاسو د روغتیا ستونزې لا پسې خراب کړی. تل د خپل ډاکټر سپارښتنې تعقیب کړئ چې څنګه د سرب زهرجن کیدلو (مسمومیت) درملنه وکړئ.

د لوړ اوسپنې، کلسیم او ویټامین سي لرونکي خواړه خوړل کولی شي ستاسو او ستاسو ماشوم د سرب زهرجن کیدو (مسمومیت) د زیانمنو اغیزو په وړاندې ساتنه کې مرسته وکړي، مګر دا د سرب زهرجن کیدو (مسمومیت) درملنه نه ده. هغه اجزاوې چې پخوا د افغانستان په ډیرو دودیزو خواړو کې شتون لري د خوندیتوب وړاندیز کیدای شی ، په شمول د چرګ، غوښه، کب، هګۍ، لوبیا، دال، د پاڼو لرونکي سبزیجات، میوه، شیدې، پنیر او مستې.

Brainstorm

Conversation Guide

What is lead?

Lead is a naturally occurring toxic metal found in the ground, and it is also used in many products that people encounter in daily life.

What is lead poisoning?

Lead poisoning or toxicity means there is lead in your body that could cause health problems. There is no safe amount of lead in the body. Even low levels of lead can cause harmful changes in intelligence, behavior, and health.

How do people get exposed to lead?

Lead is found in many products that people encounter in daily life. Common sources of lead include:

  • Lead paint, especially in houses built before 1978
  • Dirt near airports, factories, highways and orchards
  • Water from lead pipes
  • Cosmetics like surma, kajal and kohl
  • Household goods like antiques, imported pottery, keys and batteries
  • Old, painted or metal toys and jewelry
  • Job sites for people who work in factories, construction, or around metals
  • Contact with ammunition or prior military service
What kind of health problems does lead cause?

Lead can cause serious health problems. It can slow down growth and development, make it hard to learn, damage hearing and speech, and cause behavior problems. The harm done by lead may never go away, but lead poisoning can be prevented.

Who is at risk for health problems from lead poisoning?

Lead can harm anyone, but young children and pregnant women are at higher risk. Children are especially at risk from lead because of their small size and developing brains. Lead is more harmful to children less than six years of age because their bodies are still developing and growing quickly. Young children also tend to put their hands or other objects into their mouths, so they are more likely to be exposed to lead than older children.

If a pregnant woman has a high lead level, their developing baby can also be exposed. Too much lead in your body while pregnant can:

  • Put you at risk for miscarriage
  • Cause your baby to be born too early or too small
  • Hurt your baby’s brain, kidneys, and nervous system
  • Cause your child to have learning or behavior problems
I heard Surma has lead in it, but it is important to me to practice Afghan traditions. How can I keep my family safe?

You can practice your traditions while protecting your families from lead. Support your child’s healthy development by using cosmetics from American or European brands instead of Surma.

How can I cook traditional Afghan dishes without exposing my family to lead?

Cook delicious Afghan dishes like lubya or korma in pressure cookers made with stainless steel. Wash fruits and vegetables before cooking or eating them, and remove the outer leaves of leafy green vegetables. Season your food with spices sold in the U.S., which do not contain lead.

What other Afghan traditions can keep me safe from lead?

Follow the Afghan tradition of removing your shoes before entering a home and keeping rugs at entryways clean.

How else can I protect my family from lead?

Other things you can do to stay safe include:

  • Regularly cleaning floors, windowsills, and other surfaces with soap and water.
  • Protecting children by washing bottles, teething rings, and toys with soap and water. Only buy toys that say they are lead free.
  • Wash your hands and your child’s hands before eating and sleeping.
  • If you rent, ask your landlord about lead before you sign a lease. Before you buy a home, have it inspected for lead. If you need help, contact your local health department.
  • If you are pregnant or breastfeeding, talk to your doctor about lead.
What are the symptoms of lead poisoning?

Most people, including children, do not feel sick when they have lead poisoning. Even if you do not feel sick, lead can still cause serious health problems.

What is lead poisoning?

A blood test is the best way to determine if you or your child has been exposed to lead. Your doctor may take a small sample of blood by pricking your finger or taking it from your arm. You will get the results from this test within a few days.

In the United States, doctors screen all children for lead poisoning when they are 1 and 2 years old, but anyone can get tested for lead poisoning at any age. Ask your doctor to test you and your family for lead poisoning.

People who have lead in their blood may have to be tested from time to time to monitor the risk to their health.

Blood tests for lead are usually free for people with health insurance, including Medicaid.

What should I do if I have lead poisoning?

If you or your children have relatively low levels of lead, removing the source of the lead (such as dust or cookware) may be enough to reduce the amount of lead in your blood.

Eating foods with high iron, calcium and vitamin C can help protect you and your child against the harmful effects of lead, but it is not a cure for lead poisoning. Commonly found ingredients that are also used in many traditional Afghan dishes can offer protection, including chicken, meat, fish, eggs, beans, lentils, leafy greens, fruit, milk, cheese, and yogurt.

Avoid home remedies, as some may contain lead and could make your health problems worse. Always follow your doctor’s recommendations on how to treat lead poisoning.

Is there medicine for lead poisoning?

For more severe cases of lead poisoning, there are medicines that can help your body get rid of the lead. The medicine is called chelation therapy, and may be given in pills or in an injection. Treatments for lead poisoning can relieve some problems but not others. That is why preventing exposure to lead, especially among children and pregnant people, is important.

Avoid home remedies, as some may contain lead and could make your health problems worse. Always follow your doctor’s recommendations on how to treat lead poisoning.